Jajo a plemnik

– 1) Jajo jest duże w porównaniu z innymi komórkami ciała, gdy tymczasem plemnik należy do najmniejszych komórek. Jajo ma zaledwie w przybliżeniu 0,1 mm średnicy, a waży około jednej milionowej części grama, wielkość jego jest minimalna. Plemnik jest nawet jeszcze mniejszy, mierzy 50 mikronów (mikron równa się jednej tysiącznej milimetra), głowa ma 5 mikronów długości (Scheinfeld, 1950). Jak małą komórką jest plemnik można wnosić z obliczeń, które wykazały, że w jednej maleńkiej łyżeczce może pomieścić się około 300.000.000 plemników (Thoms, 1954), a gdyby można było zebrać wszystkie plemniki, z których rozwinęły się 2 biliony ludzi żyjących na kuli ziemskiej, to z łatwością wszystkie te plemniki mogłyby się pomieścić w jednej tabletce aspiryny. Przyczyną różnicy wielkości pomiędzy plemnikiem a jajem jest żółtko, które stanowi materiał odżywczy dla nowego organizmu. Znajduje się ono w jaju obok chromosomów. Gdy jajo zostanie zapłodnione, wówczas dzięki pożywieniu, jakim jest żółtko, może ono przetrwać dopóty, dopóki komórka nie przymocujesię do ściany macicy i nie stanie się pasożytem.

– 2) Jajo jest okrągłe i mało ruchliwe. Nie posiada żadnych środków do poruszania się. Zależy ono całkowicie od skurczów tkanki, którą jest otoczone. Plemnik zaś jest wydłużony i bardzo ruchliwy. Składa się z głowy, zawierającej głównie jądro z dużą ilością genów, podobnie jak jądro jaja. Do tyłu głowy jest przymocowana wydłużona część plemnika, do której przytwierdzona jest rzęsa, to jest bardzo cienki ogon, przypominający włos, który, poruszając się do przodu i do tyłu, ułatwia plemnikowi posuwanie się naprzód po uwolnieniu się z nasienia. Obliczono, że szybkość plemnika wynosi około 2,5 cm na godzinę. W takim tempie może on przebyć drogę wzdłuż jajowodu w ciągu 2 dni (Thoms, 1954).

– 3) Podczas gdy normalnie tylko jedno jajo wytwarza się w każdym okresie menstrualnym, to jest w przybliżeniu co 28 dni, to plemników wytwarza się bardzo duża liczba, dochodząca do 200 000 000 w jednym wytrysku spermy, to jest w 3 cm3. Kilka setek milionów plemników rozwija się co 4 – 5 dni, w porównaniu z jednym jajem, które rozwija się co 28 dni (Thoms, 1954).

– 4) Jajo posiada duży zapas cytoplazmy otaczającej jądro, które składa się prawie całkowicie z niezliczonej liczby genów i żółtka, którym odżywia się embrion. Plemnik natomiast posiada minimum cytoplazmy. ‚

– 5) Jajo zawiera 24 pary jednakowych chromosomów, gdy tymczasem plemnik posiada 23 pary chromosomów podobnych do chromosomów jaja oraz jedną parę różną, razem 24 pary chromosomów. Znaczenie tej różnicy w liczbie chromosomów zawartych w plemniku omówimy w rozdziale pt. „Determinacja płci”.

Leave a reply

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>