ZACZĄTKI OSOBOWOŚCI

Różnice w osobowości, jak również różnice w wyglądzie zewnętrznym, zaznaczają się w ciągu pierwszych kilku dni życia. Niektóre niemowlęta są ,,dobre jak złoto” podczas gdy inne są kapryśne i sprawiają wiele kłopotu. Różnice te mogą zależeć częściowo od wieku (dziecko przedwcześnie urodzone w porównaniu z noworodkiem w pełni donoszonym), warunków porodu albo stanu zdrowia.

Shirley (1933a) badała osobowość noworodków od momentu urodzenia za pomocą okresowych badań testowych. Okazało się, że wyniki badań testami osobowościowymi były dosyć stałe w pewnym okresie cza-

Wyrażenie angielskie good as gold, w dosłownym tłumaczeniu „dobry jak złoto”, oznacza po prostu, że dziecko jest dobre (przyp. tłum.). chodzą z wiedzy o stanie narządów zmysłowych bezpośrednio po urodzeniu oraz z obserwacji zachowania się noworodka w różnych sytuacjach.

W celu wyjaśnienia świadomości noworodka poczynione były różne próby. Jednym z najwcześniejszych, często stosowanych określeń Jamesa (1890), jest twierdzenie, że „…niemowlę wyposażone w oczy, uszy, nos, skórę i wnętrzności odczuwa wszystko jako jeden wielki barwny i brzęczący chaos” (s. 488). W swojej analizie wrażeń stwierdza on, że „…zanim organy zmysłowe osiągną zdolność odbierania wrażeń, mózg pogrążony jest w głębokim śnie i świadomość praktycznie nie istnieje. Nawet pierwszych parę tygodni życia po urodzeniu noworodka można traktować jako nieprzerwany sen. Tylko silne bodźce działające na organy zmysłowe mogą przerwać tę drzemkę” (str. 7-8).

Stern (1930), stwierdzając, że noworodek jest przede wszystkim „organizmem złożonym z odruchów”, nie przesądził, że pierwsze ślady świadomości mogą zaistnieć zaraz po urodzeniu. Zgodnie z jego poglądami, „„..wszystko to, co może w pewnym stopniu usprawiedliwiać nasze przypuszczenia, to jedynie obecność niewyraźnych, nieokreślonych przebłysków świadomości, w której elementy zmysłowe i emocjonalne są tak ze sobą powiązane, że mogą być określane albo jako stany «zmy- słowo-emocjonalne», albo też stany «emocjonalno-percepcyjne». Obecność uczuć odnoszących się do wygody lub niewygody jest widoczna już od pierwszego dnia jako reakcja nawykowa organizmu, jako reakcja pewnej całości, która uzewnętrznia się w wyrazie twarzy i w ekspresji krzyku”. Koffka (1925) sądził, że „…przeżycia noworodka wykazują tak duże różnice w porównaniu z dorosłymi, jak doznania osoby nieumuzy- kalnionej, która słyszy symfonie zupełnie inaczej niż osoba muzykalna”.

Leave a reply

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>